THUYÊN TẮC PHỔI CẤP: NGUY HIỂM TỪ CỤC MÁU ĐÔNG, CẦN NHẬN DIỆN SỚM VÀ XỬ TRÍ KỊP THỜI

Chiều 21/10/2026, Bệnh viện Phục hồi chức năng - Điều trị bệnh nghề nghiệp tổ chức sinh hoạt chuyên môn với chuyên đề “Chẩn đoán và điều trị thuyên tắc phổi cấp”, nhằm cập nhật kiến thức chuyên môn, nâng cao khả năng nhận diện, đánh giá nguy cơ và lựa chọn hướng điều trị phù hợp đối với tình trạng cấp cứu tim mạch nguy hiểm này. Buổi sinh hoạt do BS.CKII Nguyễn Quốc Việt - Phó Giám đốc Bệnh viện chủ trì. BS. Phan Tuấn Anh Kiệt, Khoa Tim mạch - Lão học báo cáo chuyên đề.

Thuyên tắc phổi cấp: Tình trạng nguy hiểm không thể chủ quan

Thuyên tắc phổi cấp xảy ra khi một hoặc nhiều nhánh động mạch phổi bị tắc nghẽn, thường do cục máu đông hình thành ở tĩnh mạch, đặc biệt là tĩnh mạch sâu ở chân, sau đó di chuyển theo dòng máu đến phổi.

Khi mạch máu phổi bị tắc, quá trình đưa oxy vào máu bị ảnh hưởng, đồng thời tim phải tăng sức làm việc để bơm máu qua phổi. Nếu tình trạng tắc nghẽn nghiêm trọng, người bệnh nhanh chóng rơi vào suy tim phải, tụt huyết áp, sốc, thậm chí ngừng tim.

Đáng lưu ý, các biểu hiện ban đầu có thể không rõ ràng. Một số người bệnh xuất hiện khó thở đột ngột, đau ngực, tim đập nhanh hoặc ngất. Những dấu hiệu như đau, sưng một bên chân cũng có thể gợi ý tình trạng huyết khối tĩnh mạch sâu - nguồn hình thành cục máu đông gây thuyên tắc phổi.

Chẩn đoán cần kết hợp nhiều yếu tố

Theo nội dung chuyên đề, chẩn đoán thuyên tắc phổi không dựa vào một dấu hiệu đơn lẻ mà kết hợp triệu chứng, thăm khám, đánh giá nguy cơ và các xét nghiệm phù hợp.

Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm máu, điện tâm đồ, siêu âm tim hoặc chụp cắt lớp vi tính động mạch phổi để hỗ trợ chẩn đoán. Trong đó, chụp cắt lớp vi tính động mạch phổi là phương pháp hình ảnh được ưu tiên.

Sau khi xác định bệnh, bác sĩ tiếp tục đánh giá mức độ nguy hiểm, chú ý dấu hiệu suy giảm chức năng tim, tụt huyết áp hoặc sốc, từ đó lựa chọn phương án điều trị thích hợp.

Điều trị đúng hướng, theo dõi sát nguy cơ

Thuốc chống đông giữ vai trò quan trọng trong điều trị thuyên tắc phổi cấp ở người bệnh (không có chống chỉ định), giúp hạn chế cục máu đông phát triển và giảm nguy cơ hình thành huyết khối mới. Với những trường hợp nặng, bác sĩ có thể cân nhắc các biện pháp điều trị chuyên sâu như thuốc tiêu sợi huyết hoặc can thiệp lấy huyết khối, tùy tình trạng cụ thể và nguy cơ chảy máu.

Lựa chọn phương pháp điều trị cá thể hóa, dựa trên mức độ nặng, nguy cơ diễn tiến và khả năng đáp ứng của người bệnh; không áp dụng một phác đồ giống nhau cho tất cả trường hợp.

Thông qua buổi sinh hoạt chuyên môn, đội ngũ y tế có thêm cơ hội trao đổi, cập nhật kiến thức về chẩn đoán, phân tầng nguy cơ và điều trị thuyên tắc phổi cấp, góp phần nâng cao chất lượng chuyên môn, bảo đảm an toàn cho người bệnh.