Tuyến giáp là tuyến nội tiết lớn nhất cơ thể. Hormon do tuyến tiết ra có vai trò quan trọng đối với cuộc sống của con người. Hầu hết tuyến giáp nằm ở trước cổ, mặc dù thỉnh thoảng có trường hợp tuyến giáp lạc chỗ.

Hình: Vị trí tuyến giáp ở vùng cổ

Bệnh tuyến giáp gồm rối loạn chức năng (cường giáp, suy giáp) hay thay đổi cấu trúc (bướu cổ) làm ảnh hưởng đến cơ thể người bệnh. Triệu chứng thường gặp bao gồm mệt mỏi, thay đổi cân nặng, tim đập nhanh, hoặc bướu cổ to. Phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn nhiều so với nam giới

Dấu hiệu nghi ngờ có bệnh tuyến giáp:

·         Vùng cổ: Sưng to, cảm giác nghẹn, ho kéo dài, khàn tiếng.

·         Chuyển hóa: Tăng/giảm cân bất thường không rõ nguyên nhân.

·         Tim mạch/Thần kinh: Tim đập nhanh, đánh trống ngực (cường giáp) hoặc nhịp tim chậm (suy giáp), dễ lo âu, run tay.

·         Khác: Da khô, rụng tóc, chịu lạnh kém (suy giáp) hoặc nóng bức, đổ mồ hôi nhiều (cường giáp)

I.         TRIỆU CHỨNG BỆNH TUYẾN GIÁP THƯỜNG GẶP NHẤT

- Tuyến giáp to, lộ ra ở vùng cổ

- Nuốt vướng: đây cũng là triệu chứng thường gặp trong bệnh tuyến giáp, nhưng đôi khi cần phải phân biệt với bệnh trào ngược dạ dày thực quản

- Tim đập nhanh, sụt cân, mất ngủ: cần khám chuyên khoa tuyến giáp ngay

- Khàn tiếng: triệu chứng này khá hiếm gặp, trừ khi u tuyến giáp xâm lấn vào dây thần kinh điều khiển giọng nói

II.     NHỮNG BỆNH TUYẾN GIÁP THƯỜNG GẶP

1. Cường giáp Basedow (hay còn gọi là bướu giáp độc): là một bệnh tự miễn khá thường gặp ở các phòng khám nội tiết. Nữ giới mắc cao gấp 3 – 4 lần so với nam.

Bệnh này có những đặc điểm nổi bật như: mắt lồi, bướu cổ to, run tay, hồi hộp, tim đập nhanh, mất ngủ, tâm trạng lo lắng, căng thẳng, dễ cáu gắt. Bên cạnh đó, bệnh còn gây ra các triệu chứng khác như ăn nhiều, sụt cân, tiêu chảy, rối loạn kinh nguyệt…

Hình: Mắt lồi

Hình: Bướu cổ rất to

2. Viêm giáp mạn tính (hay còn gọi là viêm giáp Hashimoto): bệnh cũng khá phổ biến hiện nay. Tuyến giáp bị viêm mạn tính nên dần dần mất khả năng tiết hormon gây suy giáp.

Triệu chứng: mệt mỏi, chậm chạp, hay quên, tăng cân, rụng tóc, rối loạn kinh nguyệt, táo bón, rối loạn mỡ máu…

Biến chứng nguy hiểm nhất của viêm giáp Hashimoto là làm tăng nguy cơ ung thư tuyến giáp, nên bạn cần theo dõi định kỳ theo lịch hẹn của Bác sĩ khi bạn được chẩn đoán mắc bệnh Hashimoto.

Hình: Viêm giáp Hashimoto

3. Bướu giáp nhân: đây là bệnh tuyến giáp thường gặp nhất. Một vùng hay toàn bộ mô tuyến to lên bất thường, hình thành bướu dày đặc tế bào, do đó bướu có thể lành tính hoặc ung thư. Khi có bướu giáp nhân, có thể bạn cần phải làm sinh thiết để xác định bản chất của bướu, thuật ngữ y khoa gọi thao tác này là FNA.

Hình: Sinh thiết bướu giáp dưới hướng dẫn siêu âm

III.         QUI TRÌNH KHÁM TUYẾN GIÁP

- Khá đơn giản, Bác sĩ sẽ hỏi về những khó chịu hay bất thường mà bạn cảm nhận được

- Sau đó, Bác sĩ sẽ khám vùng cổ của bạn, bao gồm khám tuyến giáp và khám hạch cổ (hình đã chụp)

- Bác sĩ cho chỉ định làm xét nghiệm máu chuyên về tuyến giáp, gồm TSH, fT3, fT4 hay đôi khi bổ sung thêm xét nghiệm miễn dịch.

- Siêu âm màu tuyến giáp: hiện nay, đây là phương pháp chẩn đoán hình ảnh bắt buộc phải có để chẩn đoán bệnh tuyến giáp. Quan trọng nhất là siêu âm giúp phát hiện được các khối ung thư giáp rất nhỏ (từ 5mm trở lên) để định hướng cho sinh thiết khối u

- Sau khi siêu âm, nếu phát hiện tuyến giáp của bạn có khối u, Bác sĩ sẽ cho chỉ định sinh thiết để xác định bản chất tế bào của nó và định hướng phương pháp điều trị tiếp theo

Hình: Siêu âm tuyến giáp