(Tư vấn chuyên môn: TS.BS. Nguyễn Văn Thanh – Trưởng khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ)

Vết thương vùng cột sống lâu lành gây khó khăn trong điều trị. Bởi lớp cơ bảo vệ mỏng, dễ nhiễm trùng và loét tái phát. Đặc biệt, khi vết thương có nhiễm trùng hoặc có vật liệu cố định, việc điều trị càng phức tạp. Nhờ kỹ thuật vạt da cân có cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng đã mở ra hướng đi mới, vừa bảo tồn mô vừa nâng cao khả năng lành vết thương, đồng thời đảm bảo tính thẩm mỹ và chức năng vận động cho bệnh nhân.

TS.BS. Nguyễn Văn Thanh – Trưởng khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ dẫn đầu ekip y bác sĩ thực hiện ca phẫu thuật

Giải pháp tối ưu cho vết thương lâu liền vùng cột sống

Các phương pháp truyền thống như vạt cơ lưng rộng ngược mặc dù hiệu quả nhưng tồn tại nhiều hạn chế như tổn thất cơ lớn, góc xoay vạt giới hạn và không thể khâu kín da ngay sau mổ, dễ gây biến chứng nhiễm trùng và hậu quả thẩm mỹ. Trái lại, kỹ thuật vạt da cân có cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng đem lại nhiều ưu điểm vượt trội:

• Bảo tồn mô tối đa: Chỉ lấy phần cân mỏng nhẹ vùng thắt lưng, giữ nguyên thần kinh bì, giúp duy trì cảm giác bình thường cho vùng da tổn thương.
• Lưu thông máu hiệu quả: Cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng cung cấp nguồn máu dồi dào, đảm bảo vạt da sống khỏe và tăng khả năng lành vết thương.
• Thiết kế vạt linh hoạt: Vạt da được kéo dài theo trục ngang, từ đường giữa lưng ra trước trên mào chậu, phù hợp với từng kích thước khuyết hổng và vị trí tổn thương.
• Đóng da kín ngay thì mổ đầu: Giúp hạn chế biến dạng, giảm nguy cơ nhiễm trùng và rút ngắn thời gian điều trị.
• Thuận lợi trong chăm sóc hậu phẫu: Giúp bệnh nhân hồi phục nhanh và giảm thiểu tối đa các biến chứng sau phẫu thuật.

  

Hình ảnh minh họa giải phẫu động mạch thắt lưng

Kinh nghiệm điều trị từ thực tế

Nhờ công nghệ siêu âm Doppler cầm tay và nghiên cứu giải phẫu chi tiết, các bác sĩ tại Bệnh viện PHCN-ĐTBNN đã ứng dụng kỹ thuật vạt da cân có cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng điều trị thành công cho hai bệnh nhân trong cuộc chiến cam go với vết thương vùng cột sống lâu lành, phức tạp. 

Trường hợp thứ nhất: Bệnh nhân nam (1969, Long An) nhập viện tháng 11/2024 với khuyết hổng mô mềm vùng cột sống, lộ nẹp vis cố định, kèm theo vết loét nhiễm trùng kéo dài. Bệnh nhân có tiền sử phẫu thuật cắt u ác tính cột sống, đồng thời từng điều trị xạ trị và hóa trị.

Ca mổ được tiến hành với kỹ thuật vạt da cân cuống mạch nuôi nhánh xuyên động mạch thắt lưng L2. Vạt được tạo hình linh hoạt, chỉ lấy phần cân mỏng nhẹ, bảo tồn thần kinh bì, giúp giữ nguyên cảm giác da và tránh tổn thương cơ chính. Kết hợp với hút áp lực âm (VAC) kiểm soát nhiễm trùng, vạt da sống hoàn toàn, vết thương nhanh chóng liền sẹo, không tái phát viêm. Vật liệu cố định được giữ nguyên, bảo đảm ổn định cột sống và chức năng vận động. Sau 2 tuần, vết thương khô ráo, da không co kéo hay biến dạng.

  

Vạt da cân có độ dày vừa đủ, che phủ hết diện tích khuyết hổng,

phù hợp cho bệnh nhân bị loét vùng cột sống và cùng cụt mạn tính độ III, IV

 

Trường hợp thứ hai: Bệnh nhân nữ (1960, TP.HCM) nhập viện tháng 3/2025 với vết loét vùng cột sống kích thước 3cm sau mổ thoát vị đĩa đệm, gây khó khăn phục hồi chức năng.

Bệnh nhân được phẫu thuật tạo vạt da cân với cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng giúp che phủ hoàn toàn khuyết hổng, cho phép đóng da kín ngay thì đầu. Điều trị phối hợp vật lý trị liệu giúp bệnh nhân rút ngắn thời gian nằm viện, cải thiện chức năng vận động, hạn chế nguy cơ biến dạng vùng quanh. Sau 3 tuần, vết thương liền sẹo đẹp, không tái phát loét.

Hình ảnh vết loét trước và sau phẫu thuật  tạo vạt da cân với cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng. Vạt có tính an toàn cao, dễ chăm sóc hậu phẫu

Nâng tầm chuyên môn – Đột phá trong phẫu thuật tạo hình

Bệnh viện Phục hồi chức năng – Điều trị bệnh nghề nghiệp tự hào ứng dụng thành công kỹ thuật vạt da cân có cuống mạch nuôi từ nhánh xuyên động mạch thắt lưng trong xử lý tổn thương phức tạp vùng cột sống. Sự kết hợp giữa công nghệ siêu âm Doppler cầm tay và hệ thống hút áp lực âm (VAC) góp phần tăng hiệu quả điều trị, rút ngắn thời gian phục hồi và đảm bảo an toàn tối đa cho người bệnh.

TS.BS. Nguyễn Văn Thanh - Trưởng khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ khẳng định một lần nữa: “Vạt da cân nuôi bởi nhánh xuyên động mạch thắt lưng không chỉ bảo tồn cấu trúc thần kinh – mạch máu quan trọng mà còn che phủ tổn thương một cách toàn diện, giúp bệnh nhân hồi phục nhanh, giảm biến chứng phức tạp sau phẫu thuật cột sống. Đây là sự tiến bộ vượt bậc trong phẫu thuật tạo hình chuyên sâu.”

Ban truyền thông Bệnh viện – Phòng Công tác xã hội